SRPSKA MONA LIZA je nastala dva veka pre Davinčijeve

Remek delo srednjevekovnde umetnosti manastir Sopoćani zajedno sa Starim Rasom prvo je istorijsko nasleđe koje se našlo na UNESCO voj listi svetske kulturne baštine od 1979 godine. Nedaleko od izvora reke Raške u blizini Novog Pazara manastir Sopoćane je podigao kralj Stefan Uroš I oko 1265 godine po ugledu na vizantiju kao porodični mauzolej. Sama crkva manastira posvećena je Svetoj Trojici, a manastir je dobio naziv po slovenskoj reči sopot što znači izvor. Freskopis manastira do danas se ubraja u najlepše na svetu. O freskopiscima Sopaćana malo se zna, a do danas njihov rad spada u sam vrh srednjovekovnog zidnog slikarstva. Poznato je da je kralj Uroš I unajmio najbolje umetnike tog vremena koji su u Srbiju stigli iz Carigrada. Iako vreme nastanka manastira nije precizno poznato, smatra se da je oslikan između 1272 i 1276 godine. Manastirski freskopis spada među najlepše u Evropi, a neke od najpoznatijih fresaka su Arhijereji se klanjaju Hristu Agnecu, Uspenje Presvete Bogorodice, prikaz mladih kraljeva Dragutina i Milutina, Sveti Apostol Filip. Freska Svetog apostola Filipa na zapadu prozvana Mona Liza pre Mona Lize jedna je od najintrigantnijih umetničkih dela na svetu. Nastala čak dva veka pre Mona Lize Leonarda da Vinčija, a u narodu je bila poznata i pod nazivom Lepi Jovan. Spušteni pogled i tajanstvene sopoćanske oči koje te prate gde god da se pomeriš već skoro osamsto godina odolevaju vremenu i surovim istorijskim događajima, a posetioce manastira ostavljaju bez daha. U vreme Velike seobe Srba 1690 godine stadao je i manastir Sopoćani. Pljačkajući po Srbiji, Turci su sa velelepnog manastira skinuli krov, a zub vremena urušio je i kupolu. Ipak freske su delom preživele, a manastir je obnovljen početkom 20 veka.